Fógraíocht
A bhfuil sa reachtaíocht:
Fógraíocht ag comhlachtaí poiblí
- 6. Leasaítear an Príomh-Acht tríd an alt seo a leanas a chur isteach i ndiaidh alt 10:
- “10A. (1) Cinnteoidh comhlacht poiblí—
- (a) gur i nGaeilge a bheidh 20 faoin gcéad ar a laghad d’aon fhógraíocht arna déanamh ag an gcomhlacht in aon bhliain, agus
- (b) go ndéanfar 5 faoin gcéad ar a laghad d’aon airgead a chaithfidh an comhlacht ar fhógraíocht in aon bhliain a úsáid chun fógraíocht a chur amach i nGaeilge trí na meáin Ghaeilge.
- (2) San alt seo— ciallaíonn‘fógraíocht’—
- (a) cumarsáid tráchtála d’aon chineál a bhfuil d’aidhm léi, nó a bhfuil d’éifeacht léi, go díreach nó go neamhdhíreach, táirge nó seirbhís de chuid an chomhlachta phoiblí lena mbaineann a chur chun cinn, agus
- (12) (b) cumarsáid d’aon chineál leis an bpobal, i leith na nithe seo a
leanas—
- (i) foireann a earcú,
- (ii) tionscnaimh reachtaíochta nó bheartais,
- (iii) talamh nó sócmhainní a cheannach nó a dhíol,
- (iv) seirbhísí a sholáthar, nó
- (v) comhchomhairliúchán poiblí;
ciallaíonn “meáin Ghaeilge” aon mheáin ina bhfuil 50 faoin gcéad nó níos mó d’ábhar na meán sin trí mheán na Gaeilge.”
Acht na dTeangacha Oifigiúla (Leasú), 2021
An uair a tháinig an fhoráil reachtaíochta seo i bhfeidhm
Tháinig an fhoráil seo i bhfeidhm an 10 Deireadh Fómhair 2022.
Sainmhíniú: fógraíocht
cumarsáid tráchtála d’aon chineál a bhfuil d’aidhm léi, nó a bhfuil d’éifeacht léi, go díreach nó go neamhdhíreach, táirge nó seirbhís de chuid an chomhlachta phoiblí lena mbaineann a chur chun cinn, agus
- (b) cumarsáid d’aon chineál leis an bpobal, i leith na nithe seo a leanas—
- (i) foireann a earcú,
- (ii) tionscnaimh reachtaíochta nó bheartais,
- (iii) talamh nó sócmhainní a cheannach nó a dhíol,
- (iv) seirbhísí a sholáthar, nó
- (v) comhchomhairliúchán poiblí;
Sainmhíniú: Meáin Ghaeilge
Aon mheáin ina bhfuil 50 faoin gcéad nó níos mó d’ábhar na meán sin trí mheán na Gaeilge
A bhfuil i gceist leis seo domsa, úsáideoir seirbhísí as Gaeilge:
Beidh níos mó fógraí de chuid comhlachtaí a thagann faoi scóip na reachtaíochta seo le feiceáil agus le cloisteáil agat i nGaeilge agus ar na meáin Ghaeilge.
Caighdeán na Gaeilge i bhfógraí
Ba chóir go mbeadh caigheán ard Gaeilge, idir i scríbhinn agus ó bhéal, sna fógraí a bheidh le feiceáil agus le cloisteáil agat. Ciallaíonn sé seo caighdeán ard comhréire, gramadaí, aistriúcháin (más cuí) agus foghraíochta.
A bhfuil i gceist leis seo dúinne, soláthróir seirbhísí as Gaeilge:
Maidir le fógraíocht:
- a dhéanann sibh féin ar bhur suíomhanna gréasáin agus ar bhur meáin shóisialta féin,
- a cheannaíonn sibh ó thríú páirtí amhail cainéal teilifíse, stáisiún raidió, nuachtán agus araile,
ní mór don chomhlacht ainmnithe a sholáthraíonn seirbhísí as Gaeilge na nithe seo a leanas a chinntiú:
- Gur i nGaeilge a bheidh 20% (féach an mhír chuí thíos) ar a laghad d’fhógraíocht ar bith a cheannaíonn sibh in aon bhliain faoi leith.
- Ní mór daoibh 5% ar a laghad de chaiteachas bliantúil fógraíochta a chaitheamh ar fhógraíocht Ghaeilge ar na meáin Ghaeilge (féach an sainmhíniú thuas).
Tá i gceist le fógraíocht, freisin, cumarsáid d’aon chineál leis an bpobal i ndáil le:
- foireann a earcú,
- tionscnaimh reachtaíochta nó bheartais,
- talamh nó sócmhainní a cheannach nó a dhíol,
- seirbhísí a sholáthar,
- comhchomhairliúchán poiblí.
A bhfuil i gceist leis 20% dúinne, soláthróir seirbhísí as Gaeilge, ar na meáin dhifriúla:
Sainmhíniú: Rothlú cóipe
Is féidir sealaíocht nó uainíocht fógraí a thabhairt air seo, freisin, agus is é atá i gceist leis roinnt fógraí a thaispeáint in aon áit amháin ar leathanach gréasáin. Is féidir uainíocht nó sealaíocht a dhéanamh ar na fógraí gach uair a lódailtear an leathanach, fad atá cuairteoir ar an leathanach sin nó an dá rud.
| Tomhas 20% | Slat tomhais | Cur Síos |
|---|---|---|
| Meán | Ceanglas | Mionsonraí |
| Fís ar Éileamh | Rothlú cóipe 1 as 5 NÓ% líon iomlán na rianta | Is ionann rian agus taispeáint ar bith a dhéanann fográn/meán digiteach de chineál ar bith ar scáileán úsáideora. |
| Fógraíocht Lasmuigh | % de líon iomlán na Suíomhanna Lasmuigh | Líon iomlán na Suíomh Póstaer in áirithe don fheachtas |
Fuaim | Rothlú cóipe 1 as 5 NÓ% líon iomlán na rianta leathanaigh. | Fuaim Dhigiteach de réir % líon iomlán na rianta leathanaigh |
Meáin Chlóite/Irisleabhair | Rothlú cóipe 1 as 5 NÓ% den chiorclaíocht iomlán (meastacháin nuair nach luaitear sonraí ABC). | Is ionann ciorclaíocht agus an líon eagrán a dhíoltar go laethúil/seachtainiúil/míosúil ag brath ar mhinicíocht an fhoilseacháin |
Meáin Shóisialta | Rothlú cóipe 1 as 5 NÓ% líon iomlán na rianta | Is ionann rian agus taispeáint ar bith a dhéanann fográn/meán digiteach de chineál ar bith ar scáileán úsáideora. |
Pictiúrlanna | Rothlú cóipe 1 as 5 NÓ% de líon iomlán na gceadanna isteach | Ceadanna isteach chuig pictiúrlanna |
Raidió | Rothlú cóipe 1 as 5 NÓ% den lucht éisteachta iomlán | % de mheán iomlán an lucht éisteachta (an líon éisteoirí a éisteann le stáisiún raidió ar leith) (m.sh. aimsiú seachtainiúil Radio Kerry = 89k) |
| Taispeántais Dhigiteacha | Rothlú cóipe 1 as 5 NÓ% líon iomlán na rianta | Is ionann rian agus taispeáint ar bith a dhéanann fográn/meán digiteach de chineál ar bith ar scáileán úsáideora. |
| Teilifís | Rothlú cóipe 1 as 5 NÓ% de líon iomlán na bPointí Rátála Teilifíse | Pointí Rátála Teilifíse |
Ábhar poiblíochta nach dtagann faoi scóip na reachtaíochta seo:
- Ábhar Digiteach a ritear ar mheáin an chomhlachta amháin, e.g. eolas faoi sheirbhísí, faoi tháirgí etc ar bhur meáin féin
- Eisiúintí Preasa
- Bróisiúir
- Nuachtlitreacha
- Irisleabhair inmheánacha
- Blaganna
- Fógraíocht Cuardaigh Íoctha, e.g. má íocann sibh as bhur gcomhlacht nó seirbhísí nó táirgí bhur gcomhlachta a chur chun tosaigh i gcuardaigh a dhéantar le hinneall cuardaigh
- Ábhar a ndéantar comhroinnt air, e.g. má chomhroinneann sibh ábhar le dara páirtí ar bhur meáin féin. Sa chás, áfach, go n-íocann sibh as an ábhar sin a threisiú/chun aird a tharraingt air, caitear leis mar ábhar fógraíochta a bheadh faoi réir na forála seo.
- Postálacha agus Athphostálacha (ábhar seachas fógraí)
- Léirmheasanna
- Tionchairí, e.g. má dhéanann tionchaire bhur gcomhlacht nó bhur seirbhísí nó bhur dtáirgí a chur chun cinn/a phoibliú.
Eolas breise agus Ceisteanna coitianta
Moltar duit súil a choinneáil ar an mír seo ar shuíomh Oifig an Choimisinéara Teanga mar a bhfuil mionsonraí breise ar a bhfuil i gceist leis an bhforáil seo mar aon le liosta na meán Gaeilge.
